Book 2: Chapter 24
Book 2
Chapter 24
Chapter 24
| 1 evam uktā tu vaidehī priyārhā priyavādinī praṇayād eva saṃkruddhā bhartāram idam abravīt 2 āryaputra pitā mātā bhrātā putras tathā snuṣā svāni puṇyāni bhuñjānāḥ svaṃ svaṃ bhāgyam upāsate 3 bhartur bhāgyaṃ tu bhāryaikā prāpnoti puruṣarṣabha ataś caivāham ādiṣṭā vane vastavyam ity api 4 na pitā nātmajo nātmā na mātā na sakhījanaḥ iha pretya ca nārīṇāṃ patir eko gatiḥ sadā 5 yadi tvaṃ prasthito durgaṃ vanam adyaiva rāghava agratas te gamiṣyāmi mṛdnantī kuśakaṇṭakān 6 īrṣyā roṣau bahiṣkṛtya bhuktaśeṣam ivodakam naya māṃ vīra viśrabdhaḥ pāpaṃ mayi na vidyate 7 prāsādāgrair vimānair vā vaihāyasagatena vā sarvāvasthāgatā bhartuḥ pādacchāyā viśiṣyate 8 anuśiṣṭāsmi mātrā ca pitrā ca vividhāśrayam nāsmi saṃprati vaktavyā vartitavyaṃ yathā mayā 9 sukhaṃ vane nivatsyāmi yathaiva bhavane pituḥ acintayantī trīṁl lokāṃś cintayantī pativratam 10 śuśrūṣamāṇā te nityaṃ niyatā brahmacāriṇī saha raṃsye tvayā vīra vaneṣu madhugandhiṣu 11 tvaṃ hi kartuṃ vane śakto rāma saṃparipālanam anyasya pai janasyeha kiṃ punar mama mānada 12 phalamūlāśanā nityaṃ bhaviṣyāmi na saṃśayaḥ na te duḥkhaṃ kariṣyāmi nivasantī saha tvayā 13 icchāmi saritaḥ śailān palvalāni vanāni ca draṣṭuṃ sarvatra nirbhītā tvayā nāthena dhīmatā 14 haṃsakāraṇḍavākīrṇāḥ padminīḥ sādhupuṣpitāḥ iccheyaṃ sukhinī draṣṭuṃ tvayā vīreṇa saṃgatā 15 saha tvayā viśālākṣa raṃsye paramanandinī evaṃ varṣasahasrāṇāṃ śataṃ vāhaṃ tvayā saha 16 svarge 'pi ca vinā vāso bhavitā yadi rāghava tvayā mama naravyāghra nāhaṃ tam api rocaye 17 ahaṃ gamiṣyāmi vanaṃ sudurgamaṃ; mṛgāyutaṃ vānaravāraṇair yutam vane nivatsyāmi yathā pitur gṛhe; tavaiva pādāv upagṛhya saṃmatā 18 ananyabhāvām anuraktacetasaṃ; tvayā viyuktāṃ maraṇāya niścitām nayasva māṃ sādhu kuruṣva yācanāṃ; na te mayāto gurutā bhaviṣyati 19 tathā bruvāṇām api dharmavatsalo; na ca sma sītāṃ nṛvaro ninīṣati uvāca caināṃ bahu saṃnivartane; vane nivāsasya ca duḥkhitāṃ prati | 1 एवम उक्ता तु वैदेही परियार्हा परियवादिनी परणयाद एव संक्रुद्धा भर्तारम इदम अब्रवीत 2 आर्यपुत्र पिता माता भराता पुत्रस तथा सनुषा सवानि पुण्यानि भुञ्जानाः सवं सवं भाग्यम उपासते 3 भर्तुर भाग्यं तु भार्यैका पराप्नॊति पुरुषर्षभ अतश चैवाहम आदिष्टा वने वस्तव्यम इत्य अपि 4 न पिता नात्मजॊ नात्मा न माता न सखीजनः इह परेत्य च नारीणां पतिर एकॊ गतिः सदा 5 यदि तवं परस्थितॊ दुर्गं वनम अद्यैव राघव अग्रतस ते गमिष्यामि मृद्नन्ती कुशकण्टकान 6 ईर्ष्या रॊषौ बहिष्कृत्य भुक्तशेषम इवॊदकम नय मां वीर विश्रब्धः पापं मयि न विद्यते 7 परासादाग्रैर विमानैर वा वैहायसगतेन वा सर्वावस्थागता भर्तुः पादच्छाया विशिष्यते 8 अनुशिष्टास्मि मात्रा च पित्रा च विविधाश्रयम नास्मि संप्रति वक्तव्या वर्तितव्यं यथा मया 9 सुखं वने निवत्स्यामि यथैव भवने पितुः अचिन्तयन्ती तरीँल लॊकांश चिन्तयन्ती पतिव्रतम 10 शुश्रूषमाणा ते नित्यं नियता बरह्मचारिणी सह रंस्ये तवया वीर वनेषु मधुगन्धिषु 11 तवं हि कर्तुं वने शक्तॊ राम संपरिपालनम अन्यस्य पै जनस्येह किं पुनर मम मानद 12 फलमूलाशना नित्यं भविष्यामि न संशयः न ते दुःखं करिष्यामि निवसन्ती सह तवया 13 इच्छामि सरितः शैलान पल्वलानि वनानि च दरष्टुं सर्वत्र निर्भीता तवया नाथेन धीमता 14 हंसकारण्डवाकीर्णाः पद्मिनीः साधुपुष्पिताः इच्छेयं सुखिनी दरष्टुं तवया वीरेण संगता 15 सह तवया विशालाक्ष रंस्ये परमनन्दिनी एवं वर्षसहस्राणां शतं वाहं तवया सह 16 सवर्गे ऽपि च विना वासॊ भविता यदि राघव तवया मम नरव्याघ्र नाहं तम अपि रॊचये 17 अहं गमिष्यामि वनं सुदुर्गमं; मृगायुतं वानरवारणैर युतम वने निवत्स्यामि यथा पितुर गृहे; तवैव पादाव उपगृह्य संमता 18 अनन्यभावाम अनुरक्तचेतसं; तवया वियुक्तां मरणाय निश्चिताम नयस्व मां साधु कुरुष्व याचनां; न ते मयातॊ गुरुता भविष्यति 19 तथा बरुवाणाम अपि धर्मवत्सलॊ; न च सम सीतां नृवरॊ निनीषति उवाच चैनां बहु संनिवर्तने; वने निवासस्य च दुःखितां परति |